Văn hóa đọc toàn cầu chuyển mình, đưa sách thành cầu nối cộng đồng

Từ những buổi đọc sách tập thể tại Australia, Mỹ, Hà Lan đến các chính sách khuyến khích đọc ở Singapore và Đan Mạch, nhiều quốc gia đang tìm cách đưa sách gần hơn với đời sống, biến việc đọc từ sở thích cá nhân thành hoạt động kết nối cộng đồng.

Tại Melbourne, Australia, những buổi đọc sách mang tên Book Doof đang thu hút người tham gia bằng hình thức tổ chức mới mẻ. Hơn 100 người từng tập trung tại không gian cộng đồng Tender vào tháng 8/2026, cùng đọc sách trong tiếng nhạc nhẹ nhàng. Sau thời gian đọc, những người xa lạ có cơ hội làm quen và trò chuyện với nhau.

Đọc sách trao đổi tri thức. (Ảnh: joslynartmuseum)

Khởi đầu từ tháng 10/2025, Book Doof đã phát triển thành chuỗi sự kiện với hàng chục buổi đọc sách tại Melbourne và mở rộng đến nhiều nơi khác. Bên cạnh các buổi đọc tập thể, những kỳ nghỉ dành cho người yêu sách, bữa tối theo chủ đề văn học hay hoạt động đi bộ kết hợp trò chuyện cùng tác giả cũng đang tạo thêm hình thức trải nghiệm xoay quanh sách.

Tại Mỹ, các câu lạc bộ đọc sách tổ chức hoạt động ở nhiều địa điểm, từ vùng núi Adirondack thuộc bang New York đến Vườn quốc gia Joshua Tree ở California. Tại Los Angeles, Grain of Salt kết hợp sinh hoạt câu lạc bộ sách với ẩm thực, trong khi Preoccupied Los Angeles tổ chức các buổi đi bộ và giao lưu cùng tác giả.

Ở Amsterdam, Hà Lan, xu hướng sống “analog” – giảm phụ thuộc vào thiết bị kỹ thuật số – thúc đẩy sự xuất hiện của “reading rave”, hay những bữa tiệc đọc sách. Câu lạc bộ The Offline Club trở thành điểm đến của những người muốn tạm rời màn hình để tập trung vào sách và tương tác trực tiếp. Một video ghi lại cảnh khoảng 250 người cùng đọc sách trong nhà thờ 400 năm tuổi tại thành phố này đã thu hút hơn 42 triệu lượt xem trên mạng xã hội.

Những mô hình trên cho thấy sách đang được đưa vào các không gian sinh hoạt mới. Người tham gia không chỉ đọc mà còn có cơ hội gặp gỡ, trao đổi và xây dựng mối quan hệ thông qua sở thích chung. Trong bối cảnh đời sống số phát triển mạnh, các hoạt động này tạo thêm lựa chọn giải trí trực tiếp, giúp mọi người dành thời gian tập trung và kết nối với nhau.

Bên cạnh sáng kiến từ cộng đồng, chính sách cũng góp phần khuyến khích thói quen đọc sách. Tại Singapore, một chiến dịch quốc gia kéo dài 5 năm được triển khai nhằm nuôi dưỡng văn hóa đọc bằng cơ chế tích lũy điểm thưởng. Người tham gia được cộng 20 xu ảo cho mỗi phiên đọc kéo dài ít nhất 15 phút; sau khi tích lũy 1.000 xu, họ có thể đổi lấy 1 đôla Singapore. Chương trình đang trong giai đoạn thí điểm đến cuối năm 2026 và sẽ tiếp tục được điều chỉnh dựa trên phản hồi của người tham gia.

Trong khi đó, Đan Mạch lựa chọn hướng tiếp cận thông qua chính sách thuế. Chính phủ nước này dự kiến xóa thuế giá trị gia tăng đối với sách, mặt hàng hiện chịu mức VAT 25%, nhằm giảm chi phí và khuyến khích người dân mua, đọc sách. Chính sách được ước tính có thể tiêu tốn khoảng 330 triệu kroner, tương đương 51 triệu USD mỗi năm. Hiệu quả dự kiến được đánh giá sau bốn năm. Đan Mạch đồng thời tăng cường phối hợp giữa thư viện công cộng và trường học để trẻ em có cơ hội tiếp cận các tác phẩm văn học từ sớm.

Mỗi quốc gia đang lựa chọn cách thúc đẩy văn hóa đọc phù hợp với điều kiện của mình: tạo không gian sinh hoạt chung, kết hợp sách với những trải nghiệm mới hoặc đưa ra chính sách hỗ trợ việc tiếp cận sách. Dù khác nhau về cách triển khai, các sáng kiến đều hướng đến việc duy trì sự hiện diện của sách trong đời sống hiện đại.

Từ những buổi đọc tập thể đến chính sách khuyến khích ở cấp quốc gia, văn hóa đọc đang được mở rộng cả về không gian lẫn phương thức tiếp cận. Việc đọc không chỉ phục vụ nhu cầu tích lũy tri thức của mỗi cá nhân mà còn có thể trở thành điểm khởi đầu cho những cuộc gặp gỡ, trao đổi và kết nối trong cộng đồng.

Để lại một bình luận

Có thể bạn quan tâm